Chris McNab „Armia Hitlera. Machina wojenna Trzeciej Rzeszy” – recenzja

Najważniejszym komponentem niemieckiego Wehrmachtu podczas II wojny światowej były wojska lądowe (Heer) z Oberkommando des Heeres (OKH), czyli dowództwem naczelnym. Liczebność żołnierzy tych jednostek stanowiła od ok. 67% do 82% liczebności całego Wehrmachtu, a w szczytowym okresie tj. w 1943 roku – ponad 6,5 miliona ludzi pod bronią. Książka Chrisa McNaba przybliża historię powstania, wyposażenie i działania zbrojne tej formacji na wszystkich frontach II wojny światowej.

Książka, która ukazała się pod patronatem medialnym portalu Nowa Strategia, została wydana po raz drugi w miękkiej oprawie. Pierwszy polskie wydanie ukazało się w 2014 roku, również nakładam Wydawnictwa RM, natomiast oryginalne na rynku brytyjskim w 2011 roku. Warte odnotowania jest zawarcie w niej ponad 150 historycznych fotografii, a także prawie 100 kolorowych rysunków, map i schematów. Te ostatnie, jako rysownik militariów z zamiłowania, doceniam szczególnie. Są wykonane z wysokim kunsztem przez kilku Autorów i naprawdę cieszą oko. Przedstawiają bowiem schematy umundurowania, uzbrojenia i wyposażenia osobistego poszczególnych jednostek niemieckich wojsk lądowych omawianych w tekście, taktyki działania i artystyczne wizje wybranych bitew i potyczek oraz wykorzystania uzbrojenia.

Publikacja została podzielona na sześć tematycznych rozdziałów. W pierwszym Autor wprowadza zarys historyczny ukazujący przekształcenie Reichswehry w Wehrmacht, co było ominięciem zapisów traktatu wersalskiego z 1919 roku. W kolejnych przechodzi do sedna, czyli pierwszych kampanii w latach 1939-1940 w Polsce, Francji, państwach Beneluksu i Norwegii, opisując aktualną strukturę, nabór i szkolenie żołnierzy, a także taktyki na szczeblach drużyny i plutonu oraz – co jest najciekawsze – rozwój broni pancernej i doktryny Blitzkriegu.

Kolejny rozdział opisuje zmagania niemieckich żołnierzy w Afryce Północnej i na Bałkanach w latach 1940-1943. Mowa tu przede wszystkim o zmianach doktryny w obliczu przygotowań do ataku na ZSRR, jak i przez to jakości jednostek wysłanych na kontynent afrykański, w tym korpusu ekspedycyjnego Afrika Korps w początkowym okresie. W części dotyczącej działań na Bałkanach, ciekawy jest aspekt pierwszego szerszego udziału jednostek powietrznodesantowych w lądowaniu na Krecie.

Czwarty rozdział opisuje najważniejszy, ale i najtrudniejszy okres działań wojennych podejmowanych przez niemieckie wojska lądowe podczas II wojny światowej, czyli operację Barbarossa i walki na froncie wschodnim do 1943 roku. Począwszy od spektakularnych zwycięstw, aż po przełom dla Armii Czerwonej na Łuku Kurskim i pod Stalingradem. W tej części znów najciekawszymi fragmentami są aspekty użycia broni pancernej, która dzięki zdobywanemu doświadczeniu szybko ewoluowała.

Piąty rozdział opisuje z kolei działania we Włoszech i na froncie zachodnim w latach 1943-1944, gdy po upadku reżimu Benito Mussoliniego, armia niemiecka po raz drugi musiała przejść do obrony. Warto odnotować, że to w tym okresie doszło do kolejnej reformy, ujednolicającej struktury organizacyjne dywizji pancernych i wzmocnieniu dywizji grenadierów pancernych. Ostatni rozdział opisuje działania obronne III Rzeszy pod naporem Armii Czerwonej i nowo otwartego frontu zachodniego, począwszy od 1943 aż do 1945 roku, jej rozbicia i rozwiązania.

Ocena. Niniejsza publikacja reprezentuje solidne kompendium wiedzy w swojej materii. Szczegółowo opisuje zagadnienia w tym liczebność poszczególnych jednostek i ich wyposażenia, choć w aspekcie technicznym skupia się na samych żołnierzach i ich wyposażeniu osobistym, szkoleniu i taktyce, aniżeli na parametrach technicznych np. pojazdów czy uzbrojenia. Zawarto w niej z kolei doświadczenia z praktycznego wykorzystania ciężkiego wyposażenia. Można więc rzec, że cała struktura książki opiera się na konfrontacji założeń taktyczno-technicznych z praktyką wojenną oraz tłem historycznym i chronologią zdarzeń. Nie można również zarzucić Autorowi braku skrupulatności w opisywaniu detali wraz ze słownictwem technicznym i nazewnictwu w języku niemieckim. Jak sam podkreśla w zakończeniu „reżim, któremu wojska niemieckie służyły, zasługuje na miano odrażającego, osiągnięcia Wehrmachtu na bitewnych polach budziły i nadal budzą respekt”.

Polecam!

CHRIS MCNAB (ur. 1980) – jest pisarzem i wydawcą, mieszkającym w południowej Walii (Wielka Brytania). Wydał ponad 25 książek na temat historii wojskowości, sztuk walki, survivalu i inne. Szczególnie dużo pisał na temat broni palnej. Wśród tytułów jego autorstwa znajdują się: Weapons of War: AK-47, 20th Century Small Arms, The Encyclopedia of Combat Techniques i The Illustrated History of the Vietnam War.

Czytaj także:

Najsłynniejsze karabiny i pistolety. Ilustrowana historia” – recenzja

„Machina wojenna III Rzeszy” – recenzja


Autor: Chris McNab

Tytuł: Armia Hitlera. Machina wojenna Trzeciej Rzeszy / Hitler’s Armies: A history of the German War Machine 1939-45

Wydawnictwo: Wydawnictwo RM

Oprawa: Miękka

Rok wydania: 2019 (wydanie drugie)

ISBN: 978-83-8151-134-6

Liczba stron: 432

Format: 16,5 x 24 cm

>>>> Książkę można kupić u wydawcy tutaj <<<<

Komentarze

Rafał "Ralph" Muczyński, koordynator działu "Wojsko". Absolwent stosunków międzynarodowych na Uniwersytecie w Białymstoku i politologii na Politechnice Białostockiej. Rysownik-hobbysta (więcej: http://ralph1989.deviantart.com oraz www.facebook.com/Ralph1989Arts) Zainteresowania: rysunek, wojskowość (szeroko pojęte zagadnienia współczesnej armii od strony uzbrojenia, zwłaszcza lotnictwo i technika rakietowa), polityka międzynarodowa, historia XX wieku.